Η Υφυπουργός Κατ.Παπανάτσιου στο Αναπτυξιακό Συνέδριο Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης

Περιφερειακό Συνέδριο για την Παραγωγική Ανασυγκρότηση της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης

Κομοτηνή 13/11/2017

Ομιλία Υφυπουργού Οικονομικών Κατερίνας Παπανάτσιου

Η ελληνική οικονομία βρίσκεται σε ένα κομβικό σημείο καθώς για πρώτη φορά μετά από επτά χρόνια ύφεσης επιστρέφει στην ανάπτυξη. Το 2017 θα κλείσει με ρυθμούς ανάπτυξης κοντά στο 2% και ακόμη μεγαλύτερο το 2018.

Για δύο συνεχόμενα έτη παρουσιάσαμε σημαντική υπέρβαση των δημοσιονομικών στόχων του προγράμματος. Αυτό μας δίνει και φέτος τη δυνατότητα να το επιστρέψουμε στους πολίτες με τη μορφή του κοινωνικού μερίσματος, να το δώσουμε στους πολίτες που το έχουν περισσότερο ανάγκη. Αλλά τελικά αυτό θα λειτουργήσει πολλαπλασιαστικά, θα τονώσει τη ζήτηση και θα συμβάλει στην αναθέρμανση της αγοράς.

Γιατί οι επιχειρηματίες και οι επαγγελματίες αυτό θέλουν περισσότερο από οτιδήποτε άλλο, να αυξηθούν οι δουλειές τους.

Οι προβλέψεις για την ανάπτυξη στα επόμενα χρόνια σε συνδυασμό με τον περιορισμό της απόκρυψης εισοδημάτων και τη βελτίωση στο μηχανισμό συλλογής εσόδων δημιουργούν δημοσιονομικό χώρο για μείωση της φορολογίας.

Στο μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα προβλέπεται ήδη μια σειρά από μειώσεις της φορολογίας τόσο για τα φυσικά όσο και τα νομικά πρόσωπα αλλά και την ακίνητη περιουσία από το 2019. Όσο στριμώχνουμε τη φοροδιαφυγή, όσο αυξάνεται η φορολογητέα βάση θα μπορούμε να μειώσουμε τους φορολογικούς συντελεστές.

Η ψηφιακή πολιτική είναι ένα πολύ σημαντικό εργαλείο για το υπουργείο Οικονομικών τόσο για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής όσο και τη διευκόλυνση των πολιτών στη σχέση τους με τις φορολογικές αρχές. Μπορούμε να πούμε ότι από αυτήν την άποψη είμαστε πιο μπροστά από πολλές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης καθώς στις φορολογικές δηλώσεις, για παράδειγμα, σύντομα θα είναι προσυμπληρωμένα σχεδόν το 100% των πεδίων. Επίσης η κυβέρνησή μας ολοκλήρωσε και έθεσε σε λειτουργία ηλεκτρονική εφαρμογή για διασταύρωση των κινήσεων των τραπεζικών λογαριασμών με τα εισοδήματα των φορολογουμένων.

Πρόσφατα η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων ανακοίνωσε την έναρξη του έργου για την αναμόρφωση του συστήματος Taxis με στόχο την πλήρη ηλεκτρονικοποίηση της Εφορίας προκειμένου να μην την επισκέπτονται οι φορολογούμενοι, την ηλεκτρονικοποίηση της φορολογίας Κεφαλαίου, την άντληση πληροφοριών από άλλες πηγές για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής  και την ηλεκτρονική υποστήριξη των νέων τεχνικών ελέγχου.

Στην ίδια κατεύθυνση βρίσκεται και το έργο της ηλεκτρονικής τιμολόγησης που θα συνεισφέρει σημαντικά στον περιορισμό της παραοικονομίας και της φοροδιαφυγής. Θα σταθώ ιδιαίτερα στο θέμα της  ηλεκτρονικής τιμολόγησης γιατί είναι ένα έργο μεγάλης πνοής που θα βάλει τις επιχειρήσεις και τη σχέση τους με τη φορολογική διοίκηση σε νέα τροχιά.

Με το ν.4446/2016 συμπληρώθηκαν τα Ελληνικά Λογιστικά Πρότυπα κατάλληλα ώστε προωθηθεί η ηλεκτρονική τιμολόγηση.

Σαφής και βασικός στόχος του Υπουργείου είναι η διείσδυση της ηλεκτρονικής τιμολόγησης σε όλο και περισσότερους κλάδους της οικονομίας. Η εφαρμογή της θα γίνει σταδιακά υποχρεωτική ενώ παράλληλα θα δίνονται κίνητρα στους επαγγελματίες και τις επιχειρήσεις για να την υιοθετήσουν νωρίτερα (π.χ. απαλλαγή από συγκεντρωτικές καταστάσεις πελατών – προμηθευτών κλπ).

Με την ηλεκτρονική τιμολόγηση οι επιχειρήσεις θα μπορούν να συμβάλλονται με άλλες επιχειρήσεις προκειμένου να εκδίδουν τα πάσης φύσεως παραστατικά τους ηλεκτρονικά και να παρέχουν υπηρεσίες που εξασφαλίζουν την ακεραιότητα των παραστατικών αυτών. Θα τελειώσουν φαινόμενα όπως τα πλαστά παραστατικά και οι φορολογικές αρχές θα έχουν πλήρη πληροφόρηση για τις συναλλαγές μεταξύ επιχειρήσεων.

 

Επιπλέον, εργαζόμαστε πάνω στη θέσπιση διαδικασίας έκδοσης ηλεκτρονικού δελτίου αποστολής καθώς με την κατάργηση της θεώρησης των δελτίων αποστολής έχουν παρατηρηθεί φαινόμενα που κάνουν στην πράξη πολύ δύσκολο έως ανέφικτο τον έλεγχο  τους από τις αρχές.

Σε μεταγενέστερο στάδιο, θα ακολουθήσει η διασύνδεση με τις φορολογικές αρχές των φορολογικών ηλεκτρονικών μηχανισμών όπως είναι  οι ταμειακές μηχανές. Αυτό θα γίνει με τα απαραίτητα μεταβατικά στάδια ώστε να μην επιβαρυνθούν υπέρμετρα οι επιχειρήσεις, ιδίως οι μικρότερες.

Ένα άλλο ζήτημα που απασχολεί το υπουργείο μας αλλά και ιδιαίτερα την κοινωνία και οικονομία της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης είναι φορολογικός ανταγωνισμός από γειτονικές χώρες

Θα πρέπει καταρχήν να δούμε και να ξεκαθαρίσουμε ότι, παρά τα αντίθετα λεγόμενα, η φορολογία των επιχειρηματικών κερδών δεν αποκλίνει σημαντικά στην Ελλάδα σε σχέση με τις χώρες της Δυτικής Ευρώπης ούτε από την άποψη των φορολογικών συντελεστών ούτε ως ποσοστό του ΑΕΠ.

Μάλιστα σε χώρες όπως η Γαλλία, η Γερμανία, η Αυστρία, το Βέλγιο, τόσο οι φορολογικοί συντελεστές όσο και οι φόροι των επιχειρηματικών κερδών ως ποσοστό του ΑΕΠ είναι μεγαλύτεροι από την Ελλάδα.

Συνεπώς δεν είναι οι χαμηλοί φορολογικοί συντελεστές ο βασικός λόγος για τον οποίο μια χώρα έχει οικονομική και δημοσιονομική επιτυχία. Απαιτείται ένας συνδυασμός πολλών παραγόντων από τους οποίους η φορολογία δεν είναι απαραίτητα αυτός που έχει τη μεγαλύτερη βαρύτητα, όπως συχνά δημιουργείται η εντύπωση στον δημόσιο λόγο.

Αντίθετα είναι ζήτημα όταν μια επιχείρηση ξένη ή ελληνική προτιμήσει να εγκατασταθεί σε μια χώρα με χαμηλότερη φορολογία και είναι άλλο, τελείως διαφορετικό, ζήτημα όταν η μεταφορά είναι εικονική. Όταν η οικονομική δραστηριότητα πραγματοποιείται στην Ελλάδα αλλά φορολογείται αλλού. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις μας, το 80% των επιχειρήσεων ελληνικών συμφερόντων που ιδρύθηκαν σε γειτονικές χώρες είναι καθαρά εικονικές. Είναι εταιρείες-σφραγίδες, εταιρείες χωρίς προσωπικό και χωρίς καμία πραγματική δραστηριότητα στην άλλη χώρα.

Πρέπει να τονίσω ότι μια ελληνική επιχείρηση που έχει μεταφέρει την έδρα της στο εξωτερικό αλλά είτε με σχέση μητρικής-θυγατρικής είτε με σχέση κεντρικού υποκαταστήματος έχει κρατήσει τη δραστηριότητα στην Ελλάδα φορολογείται για αυτή τη δραστηριότητα στην Ελλάδα.

Πρακτικές για πλασματική μεταφορά κόστους της μητρικής ή του κεντρικού προς τη θυγατρική ή το υποκατάστημα μέσω διαφόρων τεχνασμάτων δεν αναγνωρίζονται από τις ελληνικές αρχές και χαρακτηρίζονται εικονικές από το έλεγχο. Τέτοιες πρακτικές είναι παράνομες είτε το γνωρίζουν είτε όχι οι επιχειρηματίες στους οποίους διαφημίζονται και προσφέρονται αυτές οι υπηρεσίες από ένα μεγάλο αριθμό δικηγορικών και φοροτεχνικών γραφείων. Τα γραφεία αυτά δεν παρουσιάζουν την πλήρη εικόνα στους πελάτες τους και συνήθως τους αφήνουν να πιστεύουν ότι αυτό είναι νομότυπο. Είναι όμως παράνομο. Το υπουργείο Οικονομικών και η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων εργάζονται για την αντιμετώπιση της κατάχρησης των δυνατοτήτων που προσφέρει το δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και οι διεθνείς συμφωνίες. Η φορολογική νομοθεσία περιλαμβάνει προβλέψεις ακριβώς για την αντιμετώπιση τέτοιων καταχρηστικών πρακτικών.

Οι φορολογικές αρχές έχουν οδηγίες για την αντιμετώπιση των περιπτώσεων που εντοπίζονται και οι οποίες είναι ήδη πολλές. Γιατί οι πρακτικές αυτές πέραν του προβλήματος στα δημόσια έσοδα δημιουργούν και ζητήματα αθέμιτου ανταγωνισμού, ακόμη και κοινωνικής πρόκλησης, ιδίως στα μέρη που όλοι γνωρίζονται μεταξύ τους και καθένας γνωρίζει τί κάνει ο διπλανός του, τι κάνει ο καθένας μας.

Δυστυχώς σε ευρωπαϊκό και παγκόσμιο επίπεδο θα έπρεπε να υπάρχει μεγαλύτερη πολιτική βούληση για περιορισμό του φαινομένου της φοροδιαφυγής μέσω του φορολογικού ανταγωνισμού και των λεγόμενων «φορολογικών παραδείσων». Τα Paradise Papers, όπως νωρίτερα τα Panama Papers και τα LuxLeaks, αποκάλυψαν την κορυφή του παγόβουνου. Αποκάλυψαν πώς οι παγκόσμιες ελίτ κρύβουν τον πλούτο τους και φοροδιαφεύγουν την ίδια ώρα που ανθεί ο ανταγωνισμός από χώρες χαμηλού κόστους ή χαμηλής φορολογίας και έχει φτάσει σε ανεπίτρεπτα όρια. Γιατί ο ανταγωνισμός αυτός είναι αθέμιτος ανταγωνισμός, είναι αποτέλεσμα του κοινωνικού και δημοσιονομικού ντάμπινγκ. Ο ανταγωνισμός από έξω χρησιμοποιείται ως εργαλείο για τη διάλυση των δικαιωμάτων και των κατακτήσεων των εργαζομένων μέσα στη χώρα. Ασκεί πίεση στα δημοσιονομικά έσοδα με αποτέλεσμα τη δυσκολία χρηματοδότησης των κοινωνικών πολιτικών και των πολιτικών άμβλυνσης των ανισοτήτων.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση και η διεθνής κοινότητα πρέπει να πάψει πια να κρύβεται πίσω από το δάκτυλο της και πρέπει να λάβει μέτρα για την εξαφάνιση αυτών των φαινομένων. Δεν είναι πρόβλημα που μπορούμε να το αντιμετωπίσουμε αποκλειστικά με εθνικά μέσα. Βεβαίως από την πλευρά μας εξαντλούμε το πλαίσιο των δυνατοτήτων που μας προσφέρουν οι διεθνείς και ευρωπαϊκές συμφωνίες, η ψηφιακή τεχνολογία και τα εθνικά μέσα ώστε να περιορίσουμε τη φοροδιαφυγή και να εξασφαλίσουμε ίσους όρους ανταγωνισμού στις επιχειρήσεις.

Η Υφυπουργός Κατ.Παπανάτσιου στο Αναπτυξιακό Συνέδριο Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης

Μαγνησία, Πρώτο Θέμα |